close
  • vrijdag 3 juli
Relatie en gezin

Mienskip achter de dijk, De Schuilschuur

Mienskip achter de dijk, De Schuilschuur

Schuilen in het Bildt. Het vlakke landschap biedt zo op het eerste gezicht weinig bescherming. Toch is het juist dit gebied met zijn kale bouwlanden en schapen op de dijk dat in de toekomst een schuilplaats gaat bieden aan mensen die dat nodig hebben. Tenminste, als het benodigde geld er komt om de droom van Neeltje van den Brand (50) te realiseren: De Schuilschuur.

Zo’n twee jaar geleden besluit ze vorm te gaan geven aan het idee dat al een tijdje in haar hoofd zit. Ze woont in een oude schuur, waar ze na jarenlang klussen een gezellig thuis van heeft weten te maken. Creatieve warme inrichting, veel oude elementen en een prachtig wijds uitzicht. Het huis staat in Oude Bildtzijl, een verrassend mooi dorp waar ze zich heel erg thuis voelt. In een hokje passen doet ze niet, maar dat is daar geen enkel probleem. De bevolking bestaat uit eigenzinnige directe types, zoals ze hen beschrijft. Een allegaartje, waaronder veel kunstenaars. Er heerst nog het touwtje-uit-de-brievenbus-gevoel. Leven en laten leven, maar wel met veel betrokkenheid. “Het zal hier echt niet gebeuren dat er iemand een week dood in huis ligt.” Het huis van Neeltje en zoon Jannes van veertien is zo groot dat er naast de ruimte die zij zelf nodig hebben, nog plaats genoeg is om aan anderen een tijdelijk thuis te bieden. En dat is dan ook wat ze wil gaan doen, daar achter de dijk. Vanuit het dorp krijgt ze alle steun.

Dat zet de verhoudingen vaak (nog meer) op scherp en kan, zeker als er kinderen bij betrokken zijn veel schade opleveren

Het moet een plek worden waar mensen na een scheiding tijdelijk kunnen wonen, bijkomen, ontzorgd worden en de draad weer op kunnen pakken. Uit eigen ervaring weet Neeltje hoe belangrijk dat is. Twee keer zag ze een relatie mislukken en beide keren was het moeilijk om snel een ander onderkomen te vinden. Dat zij niet de enige is die tegen dit probleem aan is gelopen wordt bevestigd door het feit dat Milan Grijmans, jurist en echtscheidingsspecialist, het idee van de Schuilschuur meteen heeft omarmd. Het gebeurt heel vaak dat ex-partners nadat hun relatie stukgelopen is, nog lange tijd gedwongen bij elkaar in één huis moeten blijven wonen omdat er geen geschikte of betaalbare woonruimte voorhanden is. Dat zet de verhoudingen vaak (nog meer) op scherp en kan, zeker als er kinderen bij betrokken zijn veel schade opleveren. Milan maakt het regelmatig mee en zag meteen de waarde van het idee van Neeltje. Er zijn weinig initiatieven op dit gebied. Amsterdam heeft een divorcehotel en sommige wooncorporaties hebben short-stay woningen, maar dat zijn totaal andere concepten dan wat Neeltje voor ogen heeft.

Aanmeldingen

Ze schetst een beeld van hoe het eruit moet zien. In de eerste plaats is iedereen welkom, er wordt naar draagkracht betaald. Mannen, vrouwen, alleen of met kinderen, het maakt niet uit. Als er plek is, ben je welkom. Groot is het niet, maar alles is aanwezig en er is privacy. “Veel mensen kunnen tijdelijk wel bij familie of vrienden terecht. Maar daar kun je nooit helemaal jezelf zijn en dat is wel wat je nodig hebt na een ingrijpende gebeurtenis als een scheiding. Hier kun je huilen en schreeuwen als je dat wilt en de altijd aanwezige wind je hoofd leeg laten blazen.” Mensen kunnen maximaal vier maanden blijven. Dat is ongeveer de tijd die nodig is om alles te kunnen regelen: de scheiding zelf, alimentatie, nieuwe woonruimte zoeken. Het mooie van het concept is dat Neeltje uit haar netwerk een heleboel mensen bereid heeft gevonden om gratis of tegen een laag tarief hulp te bieden. Zo kan Milan juridische hulp bieden, zijn er contacten met woningbouwverenigingen, is de huisarts betrokken en kan er zorg en ontspanning aangeboden worden in de vorm van bijvoorbeeld coaching, creatieve therapie, yogalessen of weerbaarheidstraining. Fier Fryslân heeft aangeboden om de vrijwilligers die straks een stukje ondersteuning gaan bieden aan de bewoners van de Schuilschuur op te leiden en te ondersteunen. In de tuin voor de appartementen wil Neeltje een gemeenschapsmoestuin aanleggen. Om therapeutisch in te kunnen werken, gezond uit te eten en om nieuwe sociale contacten op te doen. Niets moet, maar er kan veel. Zodat je na vier maanden de eerste verwerking achter de rug hebt, veel zaken geregeld zijn en er een basis is om verder op te bouwen. Inmiddels zijn er al vier aanmeldingen binnen gekomen en moet er tot haar grote spijt nog nee verkocht worden.

‘Het is tegenwoordig zo vaak ‘red je eigen reet’, maar samen kun je veel meer’

Het woord mienskip valt regelmatig in het gesprek. Ze heeft van huis uit meegekregen om voor anderen de handen uit de mouwen te steken. Haar ouders brengen dat nog steeds in de praktijk. Ze zijn behoorlijk op leeftijd maar doen nog veel vrijwilligerswerk. Zorgen voor elkaar, daar is ze van. “Het is tegenwoordig zo vaak ‘red je eigen reet’, maar samen kun je veel meer. Ruilen en delen is prachtig, en je moet vertrouwen in elkaar hebben. Voor mij geldt: de wereld is goed en soms ga je een keer op je bek. Dat is beter dan uitgaan van het slechte en vinden dat het af en toe meevalt.” En dus gaat ze voor haar droom. Kwetsbaar, soms een beetje naïef maar met vertrouwen in de uitkomst.

Zakelijk

Begin dit jaar is er een stichting opgericht om te zorgen dat de twee appartementen van de Schuilschuur er ook daadwerkelijk komen. In het bestuur zitten veelal ervaringsdeskundigen, die zelf met een relatiebreuk te maken hebben gehad. Zoals voorzitter Erik Kleine. Na een nare scheiding die zijn hele leven op de kop zette, ondervond hij aan den lijve wat het is om ontredderd en met niets achter te blijven. Hij is de laatste jaren betrokken bij meerdere projecten waarbij kinderen en armoede centraal staan. De noaberplicht is hem met de paplepel ingegeven, er wordt in de samenleving te weinig omgekeken naar elkaar, hij mist de verbinding. Toen hij van het idee van de Schuilschuur hoorde, heeft hij meteen zijn hulp aangeboden en dat resulteerde uiteindelijk in het voorzitterschap van de stichting. Samen met de andere bestuursleden werkt hij keihard om het idee van Neeltje zakelijk vorm te geven.

‘Mijn hele huis is opgebouwd uit ‘troep’. Ik heb veel gekregen maar ook zelf van alles bij elkaar gescharreld’

Met de oprichting van de stichting is het particuliere initiatief van Neeltje veranderd in een maatschappelijk project. Er is zo’n vijftigduizend euro nodig om het allemaal te kunnen realiseren. De eerste zesduizend daarvan is al met een ludieke crowdfundingsactie binnen gehaald. Neeltje laat zien wat er met dat geld is gedaan. De ruwe vormen van twee wooneenheden zijn zichtbaar en er is riolering aangelegd. Haar vader van tachtig, een oom, zijzelf en vele anderen hebben al heel hard gewerkt en hun talent gedoneerd zoals Erik het noemt. Materiaal genoeg, van alle kanten kwamen mensen aan met sanitair, hout, gips en andere bouwmaterialen. “Mijn hele huis is opgebouwd uit ‘troep’. Ik heb veel gekregen maar ook zelf van alles bij elkaar gescharreld.” Dat heeft haar de bijnaam Miss Container opgeleverd, waar ze trots op lijkt te zijn. Er wordt duurzaam en kosteloos gebouwd met tweedehands spullen en met behulp van vrijwilligers. Er komen zonnepanelen en geen gas, alleen elektra. Voor de aanleg daarvan en voor waterleiding en brandveiligheidsmaatregelen is nog geld nodig. En omdat de elektriciteit aangelegd moet worden voordat ze verder kunnen, ligt de bouw nu stil. Als de financiën rond zijn, kan de Schuilschuur in een maand of vier klaar zijn. Een kringloopwinkel in Zwolle biedt gratis meubels en inventaris aan voor de inrichting. Het wachten is op een positieve reactie van de aangeschreven fondsen. Iedereen die bij het project betrokken is, heeft goede hoop dat het gaat lukken, al is geduld wel het codewoord. De half afgebouwde ruimte is toch een beetje dat kleine steentje in je sok dat je steeds voelt.

Een schuur om te schuilen in het Bildt, mienskip en verbinding achter de dijk. Nog een paar hobbels te nemen, maar hij gaat er komen.

Voor meer informatie over Stichting de Schuilschuur of steun in welke vorm dan ook aan dit project kun je terecht op www.deschuilschuur.nl

Geschreven door: Boukje Wiersma